نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری شهرسازی- دانشکده هنر - دانشگاه تربیت مدرس

2 دانشکده شهرسازی، پردیس هنرهای زیبا، دانشگاه تهران

3 گروه شهرسازی، دانشکده هنر و معماری، دانشگاه شیراز

4 مدیر گروه شهرسازی، دانشکده هنر و معماری، دانشگاه یزد

چکیده

شهرها در جهان معاصر در حال دگرگونی‌اند که از مهمترین ابزارهای این تحول بهره‌گیری از مولفه زمان و امتزاج آن با فرهنگ، هنر و تکنولوژی در بازتولید فضاهای شهری است. امری که موجد پیدایش مفهوم زندگی شبانه و فضاهای شبانه شهری است. با توجه به اهمیت زمان در زندگی معاصر و تغییر ساختارهای زمانی به دلیل تغییر سبک زندگی، استفاده مطلوب‌تر از زمان در زندگی شهری در این فضاها می‌تواند تحقق یابد و سرزندگی حاصل از رخداد فعالیت‌های روزانه در ساعات شبانه امتداد یابد. در شهر یزد فضاهای شبانه ترغیب‌کننده حضور بیشتر شهروندان در فضا به ویژه در فصول گرم خواهند بود و با توزیع زمانی تراکم جمعیت و نگهداشت آن‌ها در فضا در بازه زمانی طولانی‌تر نشاط و سرزندگی شهر که در حال حاضر یکی از مهمترین دغدغه‌های مدیریت شهری است را ارتقا می‌بخشد. با علم به این موضوع که بستر فضای شبانه ملاحظات طراحانه خاص خود را می‌طلبد، هدف پژوهش تبیین عوامل و معیارهای موثر بر طراحی فضاهای شبانه است. بر این اساس، پس از استخراج معیارهای موثر از میان متون نظری و تجارب مرتبط، این معیارها با بهره‌گیری از ترکیب روش کمی و کیفی، اولویت‌بندی و در خیابان کاشانی یزد ارزیابی شدند. در روش کمی به منظور اولویت‌بندی معیارها از ابزار پرسشنامه و آزمون‌های کلموگروف-اسمیرنوف و فریدمن استفاده شده‌است و در روش کیفی این معیارها با استفاده از تکنیک‌های ارزیابی محیط (مشاهده، مصاحبه‌های باز، برداشت میدانی) در خیابان کاشانی یزد تحلیل شدند. بر اساس نتایج پژوهش ملاحظات طراحانه فضاهای شهری شبانه به دو دسته عوامل زمینه‌ساز در ارتباط با جذب جمعیت و عوامل پشتیبان در ارتباط با چگونگی نگهداشت جمعیت در فضای شهری، دسته‌بندی می‌شوند. عوامل زمینه‌ساز پتانسیل فضا جهت ایجاد فضای شبانه هستند که با امتزاج با عوامل پشتیبان تقویت می‌شوند و نهایتاً با ارتقاء کیفیت تجربه محیط موجب عملکرد صحیح فضای شبانه می‌شوند.

کلیدواژه‌ها

موضوعات

عنوان مقاله [English]

Explaining the Design Factors Affecting the creation of Nightlife in Urban Space .... Case study: Kashani St., Yazd....

نویسندگان [English]

  • Azadeh Alizadeh 1
  • samaneh khosravaninezhad 2
  • Mohammad Falahati 3
  • reza akbari 4

1 Ph.D. Student, Faculty of Art, Tarbiat Modares University, Tehran, Iran

2 urban planning school, faculty of fine arts, university of Tehran

3 urban planning department, faculty of art & architecture, university of shiraz

4 Head of urban planning department, faculty of art & architecture, Yazd university

چکیده [English]

Cities are changing in the contemporary world and the most important tools for this transformation is time component and synthesis it with culture, art and technology to reproduction of urban spaces. The result is the concept of nightlife and urban night spaces. Due to the importance of time in contemporary life and Changing time structures due to lifestyle Transformation, better use of time in urban life can be achieved in these spaces and the vitality of daily activities extending into the night time. In Yazd, night spaces will encourage the more presence in space, especially in hot seasons, and enhance the city vitality, which is currently one of the most important urban management concerns, by temporally distributing population density and keeping them in space for a longer time period. Knowing that the night urban spaces requires its own special design considerations, the aim of this study is explaining the factors and criteria that affect the night spaces design. Accordingly, after extracting effective criteria from theoretical texts and experiences, these criteria are prioritized by using the combination of quantitative and qualitative methods and evaluated in Kashani St., Yazd. The most important advantage of this combined method, which focuses more on the qualitative method, is the analysis and evaluation of quantitative data in an urban space and confirming the accuracy of its results with interpretting and enriching them. In a quantitative method, in order to prioritize the criteria, the questionnaire tool and the Kolmogorov-Smirnov and Friedman tests are used. In the qualitative method, these criteria are analyzed by using environmental assessment techniques (field study and observation, open interviews) on Kashani Street. Based on the results, the design considerations of night urban spaces are classified into two categories: Creator factors and Supporter factors. The first is related to attraction and producing the night space and the second is related to its population maintenance and how space is used and Determines the type and quality of space experience. Creator factors include: Being, Security, Inclusiveness and Attractiveness. Supporter factors include: legibility, Being Continuous, Enclosure, Spatial enticement, Eventfulness, Visual accessibility and Safety. Creator factors are the space potential to create the night space, which is reinforced by synthesis with the Supporter factors and finally, by improving the quality of the space experience, they cause the correct performance of the night space. This proposed two-sided framework can serve as a complement to other aspects of night urban space (economic, cultural, governance, tourism etc.) and act as a guide to designing such spaces.

کلیدواژه‌ها [English]

  • time in urban space
  • night urban space design
  • environmental quality of night space