نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 پژوهشگر دکتری معماری ، گروه معماری، واحد شیراز، دانشگاه آزاد اسلامی شیراز، ایران

2 دانشیار دانشکده هنر و معماری، دانشگاه آزاد اسلامی واحد شیراز، گروه هنر و معماری، شیراز ، ایران

3 دکتری معماری، عضو هیئت علمی دانشکده فنی و مهندسی دانشگاه یاسوج

4 دانشگاه آزاداسلامی واحد شیراز

چکیده

عوامل مختلفی بر میزان اجتماع پذیری یک محیط تاثیر گذار است. از جمله آنها می توان به عامل اجتماعی، کالبدی، اقتصادی و.... اشاره نمود. هدف از انجام این پژوهش، بررسی نقش سازمان دهی فضایی بر افزایش اجتماع پذیری فضاهای باز مجتمع های مسکونی است. در همین ارتباط فضاهای باز بین مجتمع های مسکونی به عنوان بستر تحقیق انتخاب شدند و بر اساس آن چهار الگوی فضای باز شامل الگوهای خطی، الگوی مجموعه ای و الگوی مرکزی تک عنصری و مختلط در چهار مجتمع مسکونی در شهر شیراز به عنوان نمونه موردی انتخاب شدند. ابزار تحلیل در این پژوهش تئوری نحو فضا است و با استفاده از روابط ریاضی و آنالیزهای نرم افزاری برگرفته از نرم افزار .Depthmap1 تجزیه و تحلیل های منطقی انجام گرفت. در این پژوهش مولفه های موثر در افزایش اجتماع پذیری بررسی و سپس شاخص های بررسی هر کدام از مولفه ها معرفی شده و در نهایت بوسیله ابزار مناسب مورد تجزیه و تحلیل قرار خواهد گرفت. به منظور رسیدن به هدف پژوهش چارچوب نظری پژوهش انتخاب و نمونه های موردی بر این اساس مورد تحلیل قرار گرفتند. نتایج تحقیق نشان داد که ساماندهی فضایی در مجتمع های مسکونی نقشی بارز را در افزایش یا کاهش اجتماع پذیری فضای باز یک مجتمع خواهد داشت. همچنین فضاهای باز با چیدمان مرکزی و مختلط بیشترین میزان اجتماع پذیری را بوجود می آورد. تحلیل هایی که با استفاده از نرم افزار انجام شد نشان داد که متاسفانه فضاهای طراحی شده موجود در فضای باز مجتمع های مسکونی به درستی جانمایی نشده اند و بایستی در روند طراحی آنها تجدید نظر شود. همچنین ایجاد فضایی نیمه خصوصی-نیمه عمومی در یک مجتمع می تواند باعث اجتماع پذیرتر شدن آن فضا شود. در نتایج این تحقیق تاثیر چیدمان بلوک ها در افزایش میزان اجتماع پذیری، مجتمع مسکونی کاملا مشهود است.
همچنین میزان عمق فضایی، قرارگیری صحیح عملکردهای مختلف در فضای باز، جوابگویی به همه گروه های سنی از عوامل موثر در افزایش اجتماع پذیری فضای باز یک مجتمع مسکونی می باشد.

کلیدواژه‌ها

موضوعات

عنوان مقاله [English]

The Role Of Spatial Organization On increasing The Number Of Open spaces Sociability Of Residential Complexes

نویسندگان [English]

  • sara Mohebinejad 1
  • Khosro Movahed 2
  • malihe taghipour 4

1 Islamic azad university of shiraz

2 Associate Professor of Art and Architecture, Islamic Azad University, Shiraz Branch, Department of Art and Architecture, Shiraz, Iran

4 islamic azad university of shiraz

چکیده [English]

Different factors affect the sociability of the environment, such as social, financial and objective factors.
The purpose of this study is to investigate the role of spatial organization on increasing the number of open spaces sociability of residential complexes.
In this regard, open spaces between residential complexes were selected as research beds and based on those, four open spaces patterns including linear patterns, complex pattern, mixed and single
element central pattern in four residential complexes were selected as case examples .
The tools of analysis in this research are the theory of space syntax. In this case, logical analyzes were performed by using mathematical relations and software analyzes derived from “Depthmap” software.
In this research, the effective elements in increasing the sociability were studied, then the indices of each component were introduced and finally will be analyzed by means of proper tools.
In order to achieve the purpose of this research, the theoretical framework of the research choose and case samples were analyzed based on that. The results showed that spatial organization plays a significant role on increasing or decreasing the sociability of open spaces in residential complexes.
Analyzes using this software showed that, unfortunately, designed spaces in open areas of residential complexes were not placed properly and should be reconsidered in their design process. Furthermore, creating a semi-public-semi-private space in an integrated complex, can lead to a more global sociability of the space. In the results of this research, the effect of the arrangement of the blocks is completely obvious. In addition, space depth rate, proper arrangement of different functions in open outdoor and being useful for all age groups are considered as effective factors in increasing the sociability in open spaces of residential complexes.

کلیدواژه‌ها [English]

  • sociability
  • residential open space
  • Housing
  • Space Syntax