دوره 10 (1399-1400)
دوره 9 (1398-1399)
دوره 8 (1397-1398)
دوره 7 (1396-1397)
دوره 6 (1395-1396)
دوره 5 (1394-1395)
دوره 4 (1393-1394)
دوره 3 (1392-1393)
دوره 2 (1391-1392)
دوره 1 (1390-1391)

فصلنامه مطالعات شهری دانشگاه کردستان براساس جلسه ی مورخ 1388/10/20 به شماره ی ثبت 88/10459 هیات نظارت بر مطبوعات وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، مجوز انتشار و طبق رای کمیسیون بررسی اعتبار نشریات علمی وزارت علوم، تحقیقات و فناوری طی نامه شماره 161927 مورخ 1390/08/22 اعتبار علمی-پژوهشی دریافت نموده است.

فصلنامه مطالعات شهری حاصل فعالیت مشترک دانشگاه کردستان و انجمن جغرافیا و برنامه ریزی مناطق مرزی ایران است.

 
 
 
 
اسکان غیر رسمی
کاربست رویکرد آینده نگرانه (اینفرمال آرمچر) در ساماندهی فضایی سکونتگاه های خودانگیخته شهری (ارزیابی در شرایط شهر سنندج)

کیومرث ایراندوست؛ میلاد دوستوندی؛ کسری آشوری؛ سید محمد قانع زاده

دوره 11، شماره 44 ، آبان 1401، صفحه 3-16

https://doi.org/10.34785/J011.2022.391

چکیده
  زیست غیررسمی شهری یکی از گزینه های بقای گروه های کم درآمد شهری است که سازوکارهای ناکارآمد بخش رسمی و دولتی و نیز نظام برنامه ریزی توان تأمین مسکن آنها را ندارد؛ ازاینرو زیست و مسکن غیررسمی برآمده از گفتمان رسمی و همزمان با برنامه ریزی رسمی شکل گرفته است. نظام های برنامه ریزی و گفتمان های مسلط در مواجه با زیست غیررسمی شهری رویکردهای ...  بیشتر

طراحی شهری
ارزیابی بازنمایی فضاهای شهری در آثار منتخب سینمای ایران با تمرکز بر فضاهای عمومی شهر تهران

سارا صالحی؛ حسن سجادزاده؛ محمد سعید ایزدی؛ کسری کتاب اللهی

دوره 11، شماره 44 ، آبان 1401، صفحه 17-30

https://doi.org/10.34785/J011.2022.332

چکیده
  سینما بستری بدیع برای بازخوانی رابطه کالبد و روانِ شهر معاصر است. ارتباط مستمر شهر و سینما بر اهمیت تأثیرگذاری و تأثیرپذیری توأمان بر شهرسازی و معماری افزوده است. با فرض کم­ توجهی به فضاهای شهریِ موفق، انسان­ مدار و مکان مند در سینمای ایران و از طرفی اهمیت نقش کارگردان در بهره­ گیری از معیارهای صحیح بازنمایی فضاهای شهری انسان­ ...  بیشتر

مدیریت شهری
پدیدارشناسی تجربه زیسته سازندگان شهر تهران در نظام مدیریت ساخت و ساز شهری

غلامرضا کاظمیان؛ حسین اصلی پور؛ آرش تقی پوراختری

دوره 11، شماره 44 ، آبان 1401، صفحه 31-46

https://doi.org/10.34785/J011.2022.002

چکیده
  «ساخت‌وساز شهری»، عمل ایجاد فضای کالبدی برای پیش‌برد عملکردهای شهری است؛ و سازمان فضایی شهر در همبستگی با استمرار آن شکل می‌گیرد. در این‌راستا مدیریت توسعه فضایی_کالبدی شهر، یکی از مأموریت‌های مدیریت شهری است؛ که با رد گسست میان محتوا و فرم، می توان تجربه‌زیسته افراد از مواجهه با این سازمان عمومی را به عنوان یکی از ابعاد ...  بیشتر

طراحی شهری
تاثیر سنجه های کالبدی- فضایی خیابان شهری بر تحریک هیجانی عابرین پیاده با استفاده از EEG

عصمت پای کن؛ محمدرضا پورجعفر؛ احسان رنجبر

دوره 11، شماره 44 ، آبان 1401، صفحه 47-62

https://doi.org/10.34785/J011.2022.003

چکیده
  محیط می‌تواند سبب ایجاد هیجان‌های مثبت و منفی درشهروندان گردد. بخش مهمی از اهمیت هیجان به‌دلیل تأثیری است که بر رفتار افراد دارد. زیرا استخراج پاسخ‌­های هیجانی یکی از بهترین راه­‌های فهم حوزه‌­های مختلف تجربه و ادراک، از تصمیم‌­گیری تا تعاملات اجتماعی است. امروزه مشکلات سلامت‌روان و تأکید بر افزایش تعاملات‌اجتماعی موجب ...  بیشتر

معماری شهری
چارچوب کیفی برنامه ریزی و طراحی عرصه های میانی مجتمع های مسکونی برای ارتقاء استقلال حرکتی کودکان (نمونه موردی: شهر تهران)

معصومه میرصفا؛ زینب طالبی؛ منصوره کیان ارثی

دوره 11، شماره 44 ، آبان 1401، صفحه 63-78

https://doi.org/10.34785/J011.2022.001

چکیده
  استقلال حرکتی کودکان به عنوان یک کیفیت کلیدی محیط­ های دوستدار کودک، نمایه ­ای از میزان پذیرش کودکان در جامعه است. این کیفیت امکان بازی­ های آزادانه و متنوع را برای کودکان فراهم می­ کند و در شکل­ گیری شخصیت اجتماعی و حس استقلال آنها نقش بسزایی دارد. عوامل فردی، اجتماعی و محیطی مؤثرترین عوامل در شکل­ گیری و ارتقای استقلال ...  بیشتر

جامعه شناسی شهری
جداشدگی اجتماعی- فضایی در ایران: مرور نظام‌مند و فراتحلیل کیفی

نرگس قدسی؛ مهین نسترن؛ وحید قاسمی

دوره 11، شماره 44 ، آبان 1401، صفحه 79-94

https://doi.org/10.34785/J011.2022.175

چکیده
  جداشدگی شهری به عنوان یکی از ویژگی­ های ذاتی شهرها، به فاصله اجتماعی و جدایی فیزیکی میان ساکنان در یک بستر شهری اشاره دارد؛ هنگامی که این پدیده مانع از دسترسی برخی گروه‌ها به خدمات، فعالیت‌ها و فضاها ‌شود، به یک مسئله و مشکل شهری تبدیل می‌گردد. ماهیت بین رشته ­ای و ابعاد گسترده و در هم تنیده این پدیده باعث شده در سه دهه اخیر، پژوهشگرانی ...  بیشتر

برنامه ریزی شهری
اثرات فن‏اوری اطلاعات و ارتباطات و پاندمی کووید 19 بر مطالعات شهری : مرور سیستماتیک

نیکو مدقالچی؛ سید حسین بحرینی؛ مجتبی رفیعیان

دوره 11، شماره 44 ، آبان 1401، صفحه 95-114

https://doi.org/10.34785/J011.2022.657

چکیده
  ظهور عصر اطلاعات در قرن 20 به واسطۀ تحولات عظیم حوزۀ فن‌آوری اطلاعات و ارتباطات، رویکرد غالب حل حداکثری مسائل شهری و نجات‌بخشی این فن‌آوری‏ ها را پیشِ روی برنامه ‏ریزان، طراحان و سیاست‏ گذاران شهری قرار داده است. باوجود جدیدبودن این تحولات، سرعت رشد و توسعۀ گستردۀ آن، میان‏ کنش گسترده ‏ای را در بین بخش‏ های مختلف مطالعات ...  بیشتر

برنامه ریزی شهری
شناسایی مؤلفه های مؤثر بر ارتقاء کیفیت فضاهای عمومی شهری برای کودکان، بر مبنای مدل مفهومی حق به شهر (نمونه مورد مطالعه: شهر تهران)

زهرا تمجیدی؛ زهرا سادات سعیده زرآبادی؛ فرح حبیب

دوره 11، شماره 44 ، آبان 1401، صفحه 115-130

https://doi.org/10.34785/J011.2022.004

چکیده
  حق به شهر،مسئله­ ای با ماهیت اجتماعی،­سیاسی و حقوقی است که با تکیه بر مفهوم حق شهروندی،­مجموعه حقوقی را برای استفاده همه ساکنین شهر از بستر زندگی شهری، به صورت شفاف و عادلانه مطالبه می ­کند. در شهرها، کودکان به لحاظ شرایط سنی، جسمی و روانی ویژه با مشکلات بسیار زیادی از قبیل رعایت نشدن حقوق اولیه، نبود امنیت و ایمنی، نبود امکانات ...  بیشتر

طراحی شهری
ارزیابی تأثیر مؤلفه‌های کیفیت محیطی بر الگوهای رفتاری در پارکهای شهری (نمونه‌ موردی: پارک مردم همدان)

امین لطیفی؛ حسن سجادزاده

دوره 3، شماره 11 ، مرداد 1393، ، صفحه 3-18

چکیده
  پارک‌های شهری به عنوان بخشی از فضاهای عمومی در شهرها، نقش مهمی در رفع نیازهای انسانی ایفا می‌کنند. بسیاری از نظریه‌پردازان شهری پارک‌های شهری را به عنوان یکی از اجزای اصلی یک سیستم شهری می‌دانند، زیرا در کنار نقش کارکردی خود باعث افزایش اجتماع‌پذیری در فضاهای شهری می‌شوند. بنابراین به منظور پویایی بیشتر این فضاها و برای برآورده ...  بیشتر

طراحی شهری
بررسی و تحلیل مؤلفه های تأثیرگذار بر بهبود کیفیت فضایی پیاده راه ها به منظور افزایش سطح تعاملات اجتماعی، مطالعه موردی؛ محورهای تربیت و ولیعصر تبریز

شهاب عباس زاده؛ سودا تمری

دوره 1، شماره 4 ، آبان 1391، ، صفحه 95-104

چکیده
  با شروع انقلاب صنعتی،اختراع اتومبیل و گسترش شهرها، به تدریج اولویت دادن به نقش عابر پیاده و فضاهای پیاده‌محور در شهرها و فضاهای شهری کمرنگ شده و از کیفیت فضایی عرصه‌های عمومی شهر ، فضاهای باز شهری و پیاده‌راه‌ها کاسته شده است؛ عرصه‌هایی که خود به عنوان بستر و خاستگاه، نقش محوری در ارتقای سطح تماس‌ها،ارتباطات و تعاملات اجتماعی ...  بیشتر

شناسایی عوامل موثر بر طراحی بدنه‌های شهری با تأکید بر ابعاد زیبائی‌شناسی و زیست‌محیطی (نمونه‌ی‌‌ موردی: خیابان ولی‌عصر(عج)- شهر قشم)

مهدی خاک زند؛ مریم محمدی؛ فاطمه جم؛ کوروش آقابزرگی

دوره 3، شماره 10 ، اردیبهشت 1393، ، صفحه 15-26

چکیده
  تحولات چند دهه اخیر چه در مصالح و چه در تنوع سبک‌ها و چه به دلیل سرعت در ساخت‌و‌ساز موجب شد که ضرورت توجه به نما و نیز ساماندهی بدنه‌های شهری مورد توجه قرار گیرد. در این میان بررسی اهداف منظر شهری نشان می‌دهد، اهداف زیبایی‌شناسانه و زیست‌محیطی، برای تحقق یک منظر شهری مطلوب، ضروری هستند. بنابراین بدنه شهری به ‌عنوان مصداقی از منظر ...  بیشتر

برنامه ریزی شهری
بهسازی کالبدی_ محیطی بافت مرکزی شهر با رویکرد توسعه شهری پایدار (نمونه موردی: بافت مرکزی شهر خرم‌آباد)

زینب محمدصالحی؛ حجت شیخی؛ علی اصغر رحیمیون

دوره 2، شماره 7 ، مرداد 1392، ، صفحه 73-88

چکیده
  مراکز شهرها با سابقه  قدیمی، به دلیل مرکزیت جغرافیایی، سهولت دسترسی، مرکزیت ثقل اقتصادی و ویژگی‌های تاریخی _ فرهنگی دارای پتانسیل بالقوه بالایی  می‌باشند؛ علی‌رغم ویژگی‌های مثبت قسمت مرکزی شهرها، بافت آنها از لحاظ مشکلات کالبدی(فرسودگی)،  زیست محیطی، درهم پیچیدگی بافت و ضعف زیرساخت‌ها رنج می‌برند .یکی از مراکز شهری با ...  بیشتر

برنامه ریزی شهری
یکپارچه سازی سیستم حمل و نقل راهکاری در جهت دستیابی به حمل و نقل پایدار، مطالعه موردی کلانشهر شیراز
دوره 2، شماره 5 ، اسفند 1391، ، صفحه 47-60

چکیده
  سیاست های حمل و نقل پایدار در صدد جستجوی روش هایی است که امکان دسترسی مناسب را برای همه اقشار جامعه فراهم کرده، هزینه های اقتصادی را تعدیل نموده و زمینه آلودگی های زیست محیطی را کاهش دهد. از طرفی دیگر، تجارب کنونی حمل و نقل درون شهری در کشور ما و ادامه روند موجود، قرابت اندکی با چشم انداز حمل و نقل پایدار دارد. "راهبرد حمل و نقل یکپارچه" ...  بیشتر

معماری شهری
بررسی کیفیت نفوذپذیری ورودی‌ها بر میزان حضور پذیری در بازار (نمونه موردی: بازار سنتی شیراز)

علی اکبر حیدری؛ ملیحه تقی پور؛ مریم باقری

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 23 آذر 1399

https://doi.org/10.34785/J011.2023.119

چکیده
  حضورپذیری مردم در فضاهای عمومی یکی از مهمترین عوامل در ایجاد سرزندگی در چنین فضاهایی است. این موضوع به ویژه در بازارها و مراکز تجاری، یکی از مهمترین پارامترهایی است که باعث رونق اقتصادی و در نتیجه پاسخ‌ده بودن چنین فضاهایی در سطح شهرها می‌شود. از همین رو مجموعه عواملی که باعث ارتقا حضورپذیری طیف‌های مختلف جامعه در چنین فضاهایی می‌شود، ...  بیشتر

کاربست نظریه یان گل: کیفیت منظر خیابان‌های شهری و ارتباط آن با میزان و نوع فعالیت شهروندان تهرانی

مریم شعبانی؛ محمود شارع پور

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 28 فروردین 1401

https://doi.org/10.34785/J011.2022.005

چکیده
  خیابان‌ها محل اتصال و ارتباط فضاها و فعالیت‌های شهری به یکدیگرند. یان گِل این بحث را مطرح می‌کند که فعالیت‌های موجود در فضای عمومی به‌طور خاص در درک این فضا مهم هستند. مطابق با نظر گِل، فعالیت مردم در فضاهای عمومی را می‌توان در سه گروه طبقه‌بندی کرد: نخست، فعالیت‌های ضروری: صرفاً تا حدودی تحت تأثیر کیفیت کالبدی محیط قرار می‌گیرند، ...  بیشتر

اسکان غیر رسمی
پدیده فضا در اسکان غیررسمی تجربه زیسته گروه‌های اجتماعی-معیشتی موردپژوهی بازار امام‌حسن‌مجتبی نسیم‌شهر(اکبرآباد) شهرستان بهارستان استان تهران (1395- 1365)

زهرا اسکندری دورباطی؛ مهرداد جواهری پور؛ فرح ترکمان

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 11 اردیبهشت 1401

https://doi.org/10.34785/J011.2022.006

چکیده
  هدف این مقاله ادراک پویایی گروه های اجتماعی- معیشتی در سکونتگاه‌های‌ غیررسمی در پیوند متقابل با فضای اجتماعی- کالبدی آنها است. در پژوهش‌های انجام شده در باره این محدوده‌‌ها‌ رویکرد آسیب‌شناسی ‌اجتماعی و روش‌های‌ پیمایشی- کمی غلبه دارد، از این رو آگاهی از توان‌ها و چگونگی عاملیت ساکنان در مواجهه با موانع ساختاری اندک است. در ...  بیشتر

مدیریت شهری
مشارکت شهروندان در مدیریت شهری و تبیین تعیین کننده های آن (مطالعه موردی: شهر ایلام)

داود جمینی؛ علی شمس الدینی؛ علیرضا جمشیدی

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 18 اردیبهشت 1401

https://doi.org/10.34785/J011.2022.007

چکیده
  مشارکت شهروندان در امور مختلف فضاهای شهری یکی از مهم‌ترین ارکان دستیابی به توسعه پایدار شهری بوده و رسیدن به سطح قابل قبولی از آن، از مهم‌ترین دغدغه‌های سیاست‌گذاران و برنامه‌ریزان شهری است. در راستای نیل به توسعه پایدار شهر ایلام، به-عنوان یکی از شهرهای مرزی ایران، بررسی وضعیت مشارکت شهروندان در مدیریت شهری از اهمیت و جایگاه ...  بیشتر

پایداری شهری
بررسی نقش محرک های مدیریتی-اقتصادی در کاهش دوره بهره وری ابنیه (نمونه موردی شهر تهران)

امیرحسین پورجوهری

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 21 اردیبهشت 1401

https://doi.org/10.34785/J011.2022.008

چکیده
  امروزه موضوع مدیریت تقاضای تخریب و ساخت به عنوان چالشی برای چگونگی حفاظت از ساختمان های بادوامی که همچنان قابل استفاده برای زندگی و فعالیت هستند، تبدیل گردیده است. اهمیت این موضوع از آنجایی است که بر بهره وری شهری موثر است. بهره وری شهری؛ مفهومی کلی است که شهر و تمامی کارکردهایش را در برمی گیرد. ساختمان از جمله عناصر کلیدی در ساختار ...  بیشتر

برنامه ریزی منطقه ای
علل و پیامدهای پراکنده‌رویی در شهر- منطقه مرکزی استان مازندران

فردیس سالاریان؛ مهین نسترن؛ هاشم داداش پور

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 21 اردیبهشت 1401

https://doi.org/10.34785/J011.2022.009

چکیده
  هدف از پژوهش حاضر بررسی علل شکل‌گیری پراکنده‌رویی به تفکیک زیرسیستم‌های برنامه‌ریزی و تحلیل پیامدهای برآمده از شکل‌گیری پراکنده‌رویی و دستیابی به شرایط زمینه‌‌ای، علّی و تداوم آن در شهر- منطقه مورد مطالعه است. پژوهش ماهیت توصیفی- تحلیلی داشته و هدف آن کاربردی است. روش گردآوری اطلاعات به صورت کتابخانه‌ای- اسنادی و پیمایشی است. ...  بیشتر

منظر شهری
تدوین مدل روش‌ پژوهش در مطالعات منظر شهری با تأکید بر پیاز پژوهش ساندرز

هاجر اسدپور؛ محمود قلعه نویی؛ آرمین بهرامیان

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 21 اردیبهشت 1401

https://doi.org/10.34785/J011.2022.010

چکیده
  باوجود گذشت سالیان طولانی از ورود مفهوم منظر به ادبیات معماری و شهرسازی ایران، هنوز از جانب نظریه‌پردازان و پژوهشگران توافق معنایی بر سر مفهوم آن وجود ندارد. بااین‌حال می‌توان گفت که منظر شهری واجد جنبه عینی شهر است که کاربران شهری با آن مواجه می‌شوند و آن را تجربه می‌کنند و بازنمایی‌های شکل‌گرفته در ذهن که حاصل تجربه محیط است ...  بیشتر

اسکان غیر رسمی
بررسی نقش سازمانهای مردم نهاد در ارتقاء تاب آوری سکونتگاه های غیررسمی شهر ارومیه در برابر پاندمی کووید- 19

مجتبی آراسته؛ محمدحسین پورحسن زاده؛ مریم بقایی

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 29 خرداد 1401

https://doi.org/10.34785/J011.2023.011

چکیده
  آسیب‌های ناشی از بحران جهانی بیماری کرونا، شهرها و مدیریت شهری را با وضعیت دشواری رو‌به‌رو کرده است. درجه و شدت این آسیب ها در اسکان‌های غیررسمی و زاغه ها به دلیل خصوصیات و ویژگی‌های کمی و کیفی پایین این مناطق، بیشتر می‌باشد. هدف اصلی تحقیق حاضر بررسی نقش سازمان‌های مردم نهاد در ارتقاء تاب‌آوری سکونتگاه‌های غیررسمی شهر ارومیه ...  بیشتر

منظر شهری
تأثیر شاخص سبزینگی بر ماتریکس ترجیحات بصری کاپلانها در مناظر معابر مسکونی (مطالعۀ موردی: محلّه بخش هشت ساری)

آیدا ارجمندتبار؛ راحله رستمی

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 29 خرداد 1401

https://doi.org/10.34785/J011.2023.010

چکیده
  سنجش و ارزیابی ماتریکس ترجیحات بصری برگرفته از نظریۀ کاپلانها در مناظر طبیعی و غیر‌شهری نشان‌داده مناظری برای مردم ارجح هستند که نیازهای مخاطبین را در چهار کیفیت ادراکی همچون انسجام، پیچیدگی، خوانایی و رازگونگی برآورده‌سازند. اما این نظریه در مناظر شهری به‌طور مؤثری مورد بررسی قرار نگرفته‌است. با توجه به تثبیت این نظریه در مناظری ...  بیشتر

برنامه ریزی بافت فرسوده شهری
شناسایی مناطق مستعد توسعه میان افزا با استفاده از دورسنجی (مورد مطالعه: کلانشهر اهواز)

علی شجاعیان؛ عامر نیک پور؛ ناصر علیقلی زاده فیروز جایی؛ محمد سلیمانی

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 09 تیر 1401

https://doi.org/10.34785/J011.2023.009

چکیده
  توسعه میان افزا که بخش اساسی انگاره رشد هوشمند شهری است، راهکاری عملی برای جلوگیری از گسترش کالبدی شهر در زمین های خالی و متروکه داخل مناطق شهری است که می تواند به احیا و تجدید حیات شهری کمک نماید . زمانی که در یک محدوده زیستی، پدیده پراکنده رویی کالبدی پدیدار شود، می توان گفت که درون شهر، فضاهای بلااستفاده، رها شده، ناکارآمد و فرسوده ...  بیشتر

طراحی شهری
مقایسه تطبیقی سطح کیفی مؤلفه‌های غنای حسی در فضاهای تجاری با استفاده از تکنیک‌های حس گردی و یادداشت برداری حسی(مورد مطالعاتی: بازار بزرگ تهران و مرکز خرید بام‌لند)

یاسمن قادری؛ سید مهدی خاتمی

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 07 مرداد 1401

https://doi.org/10.34785/J011.2023.008

چکیده
  چکیدهبیان مسئله: حواس پنجگانه بعنوان دریچه ارتباط انسان با محیط اطراف شناخته می‌شود، از اینرو درک فضا‌های شهری از طریق کانال‌های حسی مختلف، مانند: بینایی، شنوایی، بویایی، چشایی و لامسه صورت می‌گیرد. دریافت‌های ناشی‌از محرک‌های حسی، با وجود نقش با اهمیت خود در کیفیت بخشی به فضای شهری و ایجاد فضای یاد و خاطره، به نظر می‌رسد که ...  بیشتر

جامعه شناسی شهری
بررسی میزان رضایت از محل سکونت و عوامل مرتبط با آن در سالمندان شهر سنندج

پرستو محمدیان محمدیان؛ نسیبه زنجری؛ یدالله ابوالفتحی ممتاز؛ احمد دلبری

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 07 مرداد 1401

https://doi.org/10.34785/J011.2023.007

چکیده
  چکیده:مقدمه:رضایت از محل سکونت یکی از عواملی است که تاثیر زیادی بر سلامت، عملکرد، بهزیستن و نهایتا کیفیت زندگی افراد سالمند می گذارد. اما در ایران مطالعات کافی در حوزه محیط و سالمندی وجود ندارد. از اینرو، هدف پژوهش حاضر بررسی میزان رضایت از محل سکونت و عوامل مرتبط با آن در سالمندان شهر سنندج می باشد.روش کار:مطالعه حاضر به روش مقطعی و ...  بیشتر

پایداری شهری
مقایسه کیفیتِ کالبدیِ زندگی در بحران های همه‌گیری از منظرِ ذهنِ ساکنین ؛ (نمونه پژوهی: محلات مسکونی معاصر ایران در بحران همه گیری کووید 19).

علی ریاحی دهکردی؛ مهدی منتظرالحجه.

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 10 مرداد 1401

https://doi.org/10.34785/J011.2023.006

چکیده
  محلات در همه‌گیری ویروس کرونا می توانند با بالا بردن کیفیت زندگی ساکنین نقش مهمی در مقابله با ویروس داشته باشند. از میان ابعاد موثر بر کیفیت زندگی در محلات، بعد کالبد به دلیل دخیل بودن در ساماندهی محیط و پاسخگویی به نیازهای ساکنین به‌منظور خود کفایی محلات ، جلوگیری از رفت و آمد به داخل شهرها و کاهش تراکم جمعیتی در مراکز شهری در جهت ...  بیشتر

پایداری شهری
نقش کیفیت محیطی در تداوم سکونت و زندگی در مجتمع های زیستی شهر اراک

علی اسدی؛ سعید صالحی مرزیجرانی؛ حسن سجادزاده؛ حسین کلانتری خلیل آباد

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 13 مرداد 1401

https://doi.org/10.34785/J011.2023.005

چکیده
  امروزه موضوع تحرک سکونتی در نواحی مختلف شهر، به دلیل رابطه اجتناب‌ناپذیر علت و معلولی بین جابه‌جایی مسکونی و ساختار اجتماعی فضایی آن، به ویژه در تحلیل جغرافیای اجتماعی شهرها، مورد توجه قرار گرفته است. اما علی‌رغم تاثیر بسزای حرکت‌های سکونتی بر ساختار اجتماعی فضایی شهر، به موضوع جابه جایی، توجه کمتری شده است.، بررسی چرایی و چگونگی ...  بیشتر

معماری شهری
الزامات معماری جهت تحقق مدرسه بعنوان کانون محله بر اساس مبانی نظری و سند تحول بنیادین آموزش و پرورش

محمد تقی زاده کردی؛ محمود رضا ثقفی؛ محسن افشاری؛ سعید صفایی موحد

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 13 مرداد 1401

https://doi.org/10.34785/J011.2023.004

چکیده
  پژوهش حاضر قصد دارد به این پرسش اصلی پاسخ دهد که الزامات معماری جهت تحقق «مدرسه بعنوان کانون محله» چیست؟ مطابق دیدگاه برخی از محققین، رویکرد بوم‌شناسی یادگیری و نیز سند تحول، معماری هر دوره محصول فلسفه تربیتی آن دوره می‌باشد؛ لذا برای طراحی مدرسه باید از فلسفه‌ی تربیتی آن شروع کرد که فیشر آن را پداگوژی روانی- اجتماعی فضا می‌نامد. ...  بیشتر

جامعه شناسی شهری
بررسی ابعاد موثر بر سنجش میزان دلبستگی ساکنان به محلات مسکونی ، نمونه موردی: محله هفت چنار- منطقه 10 تهران

امیر ابراهیمی حسنکلو؛ ناصر بنیادی؛ آتوسا مدیری

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 22 مرداد 1401

https://doi.org/10.34785/J011.2023.003

چکیده
  بحران دلبستگی به مکان به مفهوم بحران معنی اجتماعی از فضا و زمان، از بارزترین مشکلات شهرسازی معاصر است. بحرانی که در ایجاد محلات شهری، فاقد تاریخ و فاقد ارتباط تبلور یافته است. شهرسازی سده بیستم بیش از آنکه معطوف به کیفیت ارتباطات باشد، متوجه کمیت ارتباطات بوده و از این رو پیوستگی احساسی با مکان یا به عبارتی دلبستگی مکان به عنوان مهم ...  بیشتر

محیط زیست شهری
ارزیابی تاثیر الگوی کاشت درخت بر آسایش حرارتی اطراف بلوکهای مسکونی

مهرداد کریمی مشاور؛ مهسا صمدپور شهرک

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 31 مرداد 1401

https://doi.org/10.34785/J011.2023.002

چکیده
  فضای باز دربرگیرندۀ بخشی از فعالیتهای روزمره می‌باشد که یکی از اصول طراحی در آن توجه به آسایش حرارتی و در نتیجه افزایش حضور افراد است که می تواند منجر به سرزندگی بیشتر فضاهای شهری گردد. در این محیط پوشش گیاهی و درختان نقش عمده‌ای در بهبود شرایط محیطی دارند. به نظر می رسد که افزایش یا تغییر الگوی میزان پوشش گیاهی در شهرها امری ضروری ...  بیشتر

پایداری شهری
آینده‌پژوهی بافت تاریخی شهر یزد مبتنی بر پیشران‌های پایداری میراث جهانی

محراب محرابی؛ مجید انصاری؛ محسن رفیعیان

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 05 شهریور 1401

https://doi.org/10.34785/J011.2022.012

چکیده
  پایداری مفهومی پیچیده است و در مناطق شهری کاربرد فراوانی دارد. در نگاه پایداری شهرهای میراث جهانی همچون یزد جایگاه ویژه‌ای دارند. مطالعات پایداری شهرهای میراثی همچون شهر یزد با توجه به وجود عناصر میراث تاریخی-فرهنگی در آنها به نسب سایر شهرها متفاوت‌تر است. بر این اساس با توجه به اینکه شهر یزد حاوی میراثی گرانبهاء است که از نسلی به ...  بیشتر

برنامه ریزی شهری
تحلیل پویش فضایی شهرهای منطقه ای در گذار به کلانشهر (مورد مطالعه: شهر رشت)

رقیه حیدری؛ اسماعیل علی اکبری؛ احمد پوراحمد

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 15 شهریور 1401

https://doi.org/10.34785/J011.2023.001

چکیده
  شهر در طی حیات خود تحت تأثیر عوامل درونی ـ بیرونی، در بستر مکان و در گذر زمان، دستخوش تغییرات فراوانی قرار گرفته و به رشد و توسعه خود در جهات مختلف شکل و ابعاد بخشیده است. بنابراین، توجه به الگوی رشد و گسترش شهر، پایش تغییرات کاربری و پوشش زمین در شهرهای بزرگ، برای مدیریت رشد و پایداری اکوسیستم شهری امری حیاتی است. بر این اساس، پژوهش ...  بیشتر

جامعه شناسی شهری
سیر تحول تصویر بازنمایی‌شده از بافت تاریخی تهران در سینمای ایران

سارا فرهپور؛ سینا رزاقی اصل

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 15 آبان 1401

چکیده
  بیان مسأله: فضاهای شهری به‌ویژه در بافت‌های تاریخی، تحولی را از سر گذرانده‌اند که حاصل فرآیندهای معنازدایی و ارائه صورت‌بندی‌های جدید از بافت‌های ناکارآمد شهری است. فرآیندی که به افول کیفیت و به‌تبع آن دگرگونی زندگی روزمرة ساکنین در این بافت‌ها می‌انجامد. از آن روی که فضاهای سینماتیک به‌عنوان یک فضای برساخته، به بهترین نحو، ...  بیشتر

پایداری شهری
سرمایه اجتماعی به مثابه بسترِ زیست پایدار در میان ساکنان مسکن مهر (مورد مطالعه: مسکن مهر بهاران سنندج)

حسین دانش مهر؛ سعید خانی؛ وریا ملاسلیمی

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 15 آبان 1401

چکیده
  یکی از متغیرهای مهم کیفیت زندگی در میان ساکنان یک جامعه، سرمایه اجتماعی است، این سازه تحت تأثیر عوامل مختلف دچار فرسایش یا افزایش خواهد شد. مسکن یکی از ابعاد مهم کیفیت زندگی است که می‌توان زیستِ ساکنان آنرا بر حسب میزان سرمایه اجتماعی مورد سنجش قرار داد. مسئله پژوهش حاضر، ارتباط میان عوامل نرم زیست (جامعه‌شناختی) با وضعیت سرمایه اجتماعی ...  بیشتر

طراحی شهری
سنجش پاسخ عاطفی کاربران در فضاهای شهری با بهره‌گیری از روش فیزیولوژیکی-ادراکی

فائزه رحمانی جامی؛ مریم محمدی

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 16 آبان 1401

چکیده
  هدف این پژوهش، شناسایی عوامل موثر بر احساسات در فضاهای شهری و اولویت‌بندی آنها در فضای منتخب است. در این پژوهش ابتدا به مرور ادبیات موضوع پرداخته شده و سپس مدل سنجش احساسات در شهر ارائه شده که بر اساس آن، می‌توان احساسات را در سه لایه‌ی فیزیولوژیکی، ادراکی و رفتاری مورد سنجش قرار داده و از برآیند آن‌، پاسخ عاطفی کاربران در فضای شهری ...  بیشتر

طراحی شهری
سنجش ادراک صوتی شهروندان در پیاده راه چهارباغ عباسی اصفهان

مرضیه شفیعی؛ بهادر زمانی

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 16 آبان 1401

چکیده
  فضاهای شهری به عنوان یکی از عناصر اصلی ساختار شهر، نقش مهمی در ارتقای کیفی زندگی شهری به عهده دارند. در گذشته طراحان شهری، بیشتر بر مفاهیم بصری و کالبدی فضاهای شهری معطوف بوده و به مفاهیمی همچون کیفیت صوتی فضاهای شهری کمتر پرداخته اند. بی توجهی به نقش صوت در طراحی و برنامه ریزی شهری ، افزایش آلاینده های صوتی محیطی همچون صدای ناشی از ...  بیشتر

طراحی شهری
سنجش شاخص های خلق حس مکان در توسعه‌های جدید شهری، نمونه مورد مطالعه: (شهرک قدس قم)

احمد شاهیوندی.؛ شیرین اسلامی

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 17 آبان 1401

چکیده
  امروزه فقدان مضمون مکان و حس‌مکان از مهمترین مسائل پیشِ‌روی شهرهای معاصر بوده و چالش بسیاری از متخصصان شهری است. این مفهوم، برآیندی از احساسات و ادراکات آدمی نسبت به محیط پیرامونش است و مهم‌ترین عاملی است که موجب شکل‌گیری رابطه‌ی خاص بین فرد- محیط و تبدیل یک فضا به مکانی ویژه با خصوصیات و ادراکات حسی- رفتاری می‌گردد. مقاله حاضر ...  بیشتر

پایداری شهری
پهنه بندی آب وهوای محلی کلان شهر تهران بر پایه ساختار فیزیکی

علی اکبر شمسی پور (1)؛ سعید سپاسی زنگی آبادی؛ علی حسینی

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 19 آبان 1401

چکیده
  فضاهای شهری به واسطه درهم آمیختگی عناصر انسان‌ساخت و عوارض طبیعی، شرایط محیطی متفاوت و پیچیده‌تری از محیط‌های طبیعی دارند. امروزه در منطقه‌بندی اقلیمی فضاهای شهری رویکرد متخصصان اقلیم شهری بر توجه و استفاده ترکیبی از عوامل شهری و طبیعی است. منطقه‌بندی محلی آب‌وهوا (LCZ)، به طبقه‌بندی آب‌وهوایی فضاهای شهری با توجه و تمرکز بر ساختار ...  بیشتر

منظر شهری
تاثیر قواره و منظر قابل رویت ساختمان‌های بلند از معابر شهری بر واکنش‌های ادراکی-روانی افراد مواجهه‌شونده با آن‌ها (نمونه موردی: برج زاگرس شهر همدان)

پوریا سعادتی وقار

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 02 آذر 1401

چکیده
  افزایش تعداد ساختمان‌های بلندی که با فرم‌های گوناگون در معابر نه چندان عریض شهرها ساخته می‌شوند لزوم توجه دو‌چندان به این بنا‌ها را مطرح ‌می‌سازد. این بنا‌ها اثرات متعددی را به شهر و شهروندان تحمیل می‌کنند. پژوهش حاضر پیرامون فشار روانی (تاثیرات روانی) این بنا‌ها بر شهر و شهروندان شکل گرفته‌است. در واقع در پژوهش حاضر، با تمرکز ...  بیشتر

ابر واژگان