نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

• اسمعیل دلیر ¹
• مراد نصیری ²
• سامان ابی زاده ³
• معصومه عموزاده ¹

¹ مربی، گروه جغرافیا و برنامه ریزی شهری، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران

² مربی، گروه حقوق، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران

³ استادیار، گروه هنر و معماری، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران.

چکیده

امنیت و ایمنی محیط شهری، پدیده‌ای چندبعدی و کلیدی در مطالعات شهری است. شهر امن، شهری است که ضمن کاهش تهدیدات فیزیکی و روانی، زمینه ارتقای رفاه و امنیت پایدار را برای شهروندان خود فراهم می‌کند. در بررسی رابطه بین ایمنی و محیط شهری، دو بعد اساسی در نظر گرفته می‌شود: بعد اجتماعی (رفتاری و نهادی) و بعد ساختاری (فیزیکی و کالبدی) که با امنیت شهری مرتبط است. از این منظر، امنیت شهری مستلزم تحلیل همزمان شاخص‌های فیزیکی، اجتماعی، خدماتی و ذهنی است. همچنین، ارزیابی ایمنی در محیط‌های شهری معمولاً بر اساس دو دسته معیار انجام می‌شود: معیارهای عینی مانند آمار جرم و جنایت، میزان تصادفات و کیفیت زیرساخت‌ها و معیارهای ذهنی شامل ادراک شهروندان از ایمنی که عواملی مانند روشنایی، دید و انسجام اجتماعی در آن نقش دارند. علاوه بر این، شاخص‌هایی مانند کیفیت فضای سبز، آلودگی هوا، دسترسی به خدمات بهداشتی، فرصت‌های شغلی و میزان آمادگی در برابر بلایای طبیعی نیز در شکل‌گیری ایمنی شهری مؤثر هستند. به طور کلی، ترکیب این شاخص‌ها و تحلیل جامع آنها، تصویر دقیق‌تری از وضعیت امنیت و ایمنی شهری ارائه می‌دهد.

ایمنی و امنیت شهری به ‌عنوان یکی از شاخص‌های اساسی کیفیت زندگی شهروندان، نقش مهمی در پایداری اجتماعی و کالبدی شهرها دارد. امروزه افزایش جمعیت و پیچیدگی ساختار شهری، مدیریت و تحلیل آن را به چالش اساسی برای برنامه‌ریزان و مدیران شهری تبدیل نموده است. پژوهش حاضر با هدف بررسی و سنجش میزان ایمنی و امنیت در مناطق شهری اردبیل انجام گرفت. این مطالعه از لحاظ هدف کاربردی و از نظر ماهیت توصیفی و تحلیلی بود تعداد 15 متغیر در قالب 30 سوال پژوهشی با طیف لیکرت پنج گزینه‌ای تدوین شد و به روش نمونه گیری تصادفی ساده طبقه بندی شده سوالات به روش کوکران در اختیار 383 نفر از نمونه آماری در مناطق پنجگانه شهر اردبیل قرار گرفت. برای تحلیل داده‌ها از مدل تحلیلی وازپس و تاپسیس استفاده گردید. یافته‌ها نشان داد که از میان متغیرهای مورد مطالعه اعتماد اجتماعی بیشترین و استفاده از سامانه مدیریت ترافیک هوشمند کمترین نقش ایفا نمودند بدین ترتیب مناطق شهری 3، 1، 2، 4 و 5 از بیشترین تا کمترین میزان امنیت و ایمنی محیط شهری برخوردار بودند و در مجموع شهر اردبیل با مقدار Qi 0/5535 در وضعیت اندکی بالاتر از حد متوسط قرار داشت. بر اساس این نتایج، ایمنی شهری در اردبیل بیش از آنکه متکی بر الزامات امنیتی باشد بیشتر ریشه در عوامل اجتماعی، کالبدی و مدیریتی دارد.

کلیدواژه‌ها

• سنجش
• امنیت
• ایمنی
• اردبیل
• مدل وازپس
• مدل تاپسیس

موضوعات

• برنامه ریزی شهری

عنوان مقاله [English]

Investigating and measuring security and safety in the urban environment - case study of Ardabil city

نویسندگان [English]

• esmail Dalir ¹
• Morad Nasiri ²
• Saman Abizadeh ³
• Masoomeh Amoozadeh ¹

¹ Lecture, Department of Geography and Urban Planning, Payame Noor University, Tehran, Iran

² Lecture, Law Department, Payame Noor University, Tehran, Iran

³ Assistant Professor, Department of Art and Architecture, Payame Noor University, Tehran, Iran

چکیده [English]

Security and safety of the urban environment is a multidimensional and key phenomenon in urban studies. A safe city is a city that, while reducing physical and psychological threats, provides the basis for promoting sustainable well-being and security for its citizens. In examining the relationship between safety and the urban environment, two basic dimensions are considered: the social dimension (behavioral and institutional), and the structural dimension (physical and physical) that is related to urban security. From this perspective, urban security requires the simultaneous analysis of physical, social, service and mental indicators. Also, safety assessment in urban environments is usually carried out based on two categories of criteria: objective criteria such as crime statistics, accident rates and infrastructure quality and subjective criteria including citizens' perception of safety, in which factors such as lighting, visibility and social cohesion play a role. In addition, indicators such as the quality of green space, air pollution, access to health services, job opportunities, and the level of preparedness against natural disasters are also effective in shaping urban safety. In general, the combination of these indicators and their comprehensive analysis provides a more accurate picture of the state of urban security and safetyUrban safety and security, as one of the main indicators of quality of life, play an important role in the social and physical sustainability of cities. The number of population and the complexity of the urban structure have made its management and analysis a major challenge for urban planners and managers. The present study was conducted with the aim of investigating and measuring the level of safety and security in the urban areas of Ardabil. This study was applied in terms of purpose and descriptive and analytical in terms of method. A number of 15 changes were set in the form of 30 questions with a five-option Likert design and were provided to 383 people from the statistical sample in the five regions of Ardabil city using the Cochrane method of random sample selection. The analytical model of Vazpas and TOPSIS was used for the analyses. The findings showed that from several cases of the study, the most socially focused and the use of the traffic management system played the least role, thus urban areas 3, 1, 2, 4 and 5 were among the lowest in terms of urban environment safety and security, and overall, Ardabil city was in a higher than average state with a Qi value of 0.5535. Based on these results, urban safety in Ardabil relies more on social, physical, and managerial factors than on security requirements.

کلیدواژه‌ها [English]

• Measurement
• Security
• Safety
• Ardabil
• Vazpas Model
• TOPSIS Model